
Op dinsdag 12 juli heeft Michiel Hendryckx een 30-tal ingeschrevenen persoonlijk rondgeleid in zijn fototentoonstelling in de Sint Pieterskapel. (lees vernissage>>>). De kenners van Michiel verwachtten niet alleen meer uitleg over de finesses in zijn foto’s maar ook zijn eigen indrukken over De Panne en Adinkerke na zijn lange afwezigheid.
Maar wees gerust. Hij heeft de parallel terug opgenomen. Één jaar hier”rondzwerven” heeft hem veel geleerd en ook zijn souvenirs van vroeger zijn opnieuw aangescherpt. Zijn vroegere kritiek was soms niet mals…maar veelal terecht (o.a. over de invasie door de immobiliën)
Hieronder enkele foto’s uit zijn fotoboek met met commentaar uit de rondleiding aangevuld door opmerkingen van DB (de foto’s zijn opzettelijk van slechte iPhone kwaliteit. Ik mocht alles kopiëren, hij wou me zelfs de digitale versies opsturen maar dat wil ik niet. Je moet maar zijn fotoboek kopen 35 €).
Michiel is een trouwe lezer van DE BLIEDEMAKER. “in zijn lange periode afwezigheid van DP had hij maar 2 vaste links zei hij: “DE BLIEDEMAKER en de webcam van brasserie Leopold 1“. (tijdens zijn verblijf in Japan keek Michiel regelmatig eens naar de mooie kwaliteitscamera. Vader Norbert Desiere, aanwezig, was fier).

Hij eindigde zijn rondleiding met bovenstaande foto van een zonsondergang. Dat herinnerde hem aan zijn vader Bert Hendryckx (goede professionele collega van mijn vader, ook architect). Toen zijn vader niet meer lang te leven had heeft Michiel hem met zijn auto rondgevoerd in het achterland en ook naar Duinkerke (met zijn mooi gerestaureerde St Elooiskerk). Zijn laatste stop was aan het strand van De Panne, bij zonsondergang. Dan zou zijn vader Bert gezegd hebben: “..Ik woon al zolang in De Panne en ik heb hier nooit komen kijken naar zo’n mooi lichtspel. …Ik had dat veel meer moeten doen!.”
Regelmatig kwam dat thema terug. “De Pannenoaren gaan bijna nooit naar zee of naar hun mooie duinen.. ze beseffen niet hoe mooi het hier is.…” (Ik heb dat zelf ook ervaren toen ik destijds na 28 jaar “binnenland” de cursus natuurgids heb gevolgd. Was een aanrader).
De ouders van Michiel zijn rond zijn eerste studiejaar naar de Donnylaan in DP verhuisd. (Michiel is geboren in 1951 te Adinkerke, het bouwjaar van de grote Vierendeelbrug). Lees meer>>>.
Michiel had van de burgemeester een “sleutel van de duinen” opgeëist om zeer vroege foto’s bij opkomend licht te kunnen fotograferen. Een ongewone eis, zeker niet volgens de goesting van boswachter Johan Lamaire die erop staat “baas” te zijn van zijn duinen.
Zoals ieder oude Pannenoar was Michiel ook gechoqueerd door het massaal afsluiten van die duinen. Hij had daar een plausibele verklaring voor: van ambtenaren die hun macht destijds hebben willen bevestigen door hun terreinen af te bakenen, door er prikkeldaad rond te plaatsen.
Intussen is Michiel nog steeds niet overtuigd van het nut van de begrazing.
Ik denk dat hij nog geen voldoende uitleg gekregen heeft hierover en de resultaten ervan nog niet heeft gezien.

Toch heeft hij onze boswachter mogen fotograferen als een macho man die ogenschijnlijk natuurlijk respect afstraalt.
Zijn kinderherinneringen over de fantastische “Romeinse Vlakte” (achteraf door toeristen de Sahara genoemd) heeft Michiel mooi verwoord in zijn rondleiding. Later is volgens Michiel de vergroening wellicht grotendeels bewerkstelligd door het afsluiten. (volgens DE BLIEDEMAKER zijn er meerdere factoren en vooral de regelmatige en vele neerslag rond het kiemseizoen van de helm in het fameus jaar 2001. Lees>>>).

Sinds de winter 2020-2021 is er een serieuze poging ondernomen om via een test op 8,6 ha aan te tonen dat herstel technisch kan. Lees Red de Sahara>>>. Inderdaad na de laatste 2 stormen Eunice en Franklin (meer dan 9 Beaufort) van februari 2022 was het zand zeer droog en heeft een grote herverstuiving plaatsgevonden. De wel toegankelijke “struinzone” windafwaarts van de ”herstelzone” heeft veel nieuw zand opgevangen en het Helmpad werd sterk opgehoogd.
Spijtig dat er zelfs na de ingrijpende werken nog steeds geen voetgangers toegelaten worden in het zandgedeelte wetende dan men halfjaarlijks zal moeten ingrijpen om het nieuw opkomend groen “uit te trekken”.

Toch heeft afsluiten voor begrazing ook voordelen. Zoals terugkomen van veel zeldzame planten die we dachten verdwenen te zijn zoals: de Parnassia (het “Edelweissje van De Panne”), de vele wilde orchideeën, bitterling, en nog vele andere….Dit door het maaien, meestal door de grote grazers. Deze zeldzame plantjes worden dan niet meer overwoekerd door expansieve soorten en de oude zaadjes, in de oude zaadbank, kunnen opnieuw ontkiemen en groeien. De flora is dus aanzienlijk verrijkt tijdens de laatste 25 jaar natuurbeheer.

Één van de meest frappante foto’s vind ik deze pony die toch nog met zijn staart kwispelt alhoewel hij duidelijk afgeschreven is. Maar hij mag blijven tot zijn einde. De meeste van zijn collega’s die hier geboren werden in de tweede helft van de jaren 90 zijn er niet meer. Men heeft ervaren dat andere grazers meer efficiënt zijn: Konikpaarden, Schotse Hooglanders, schapen. geiten… en natuurlijk de konijntjes niet vergeten (plaatselijk). Deze moderne dieren mogen zich wel nog (gecontroleerd) vermenigvuldigen in de duinen maar worden normaal niet meer onderhouden door de gewestambtenaren. Hun pensioen is niet meer gegarandeerd want ze mogen nu geslacht worden voor consumptie.(is kostenbesparend).
Die pony hierboven niet. Hij heeft een mooi leven gehad in de duinen. Heel het jaar buiten. Een winterstal hebben ze niet nodig want in de winter zorgen zijzelf voor een zeer dikke vacht. Ze hebben ook geen last van vrouwen want ze worden meestal gecastreerd om de populatie in toom te houden.
De paarden vormen 2 concurrerende kudden dankzij het groot aaneengesloten graaszone (meer dan 200 ha waarin recent zelfs de toerist een stukje kan inwandelen via het Ligusterpad (evenwel zonder honden!)
Er staan nog vele mooie natuurfoto’s in het boek van ongeveer 100 foto’s waarvan iets meer dan de helft hernomen is in de expo, die helaas niet gratis is. Logisch, Alleen vind DE BLIEDEMAKER het onlogisch dat ook de Pannenoars moeten betalen. In feite zou iedere Pannenoar in deze tentoonstelling moeten geduwd worden juist om hun fierheid over hun gemeente een boost te geven. Het zijn hun duinen (geweest), hun kerk (geweest) en hun dorpsgenoot Michiel (teruggekomen). Gelukkig hoor ik dat de eerste 2 weken vrij veel bezoekers komen (ongeveer 50/dag in de weekdagen en 100/dag in het WE). Ook het boek verkoopt zeer goed (35 € – 100 foto’s met korte tekst in 4 talen). De beslissing om entreegeld te vragen was Michiel onbekend en komt zeker niet van hem (zie zijn reactie op een reactie in vorige DE BLIEDEMAKER ).
Vanaf 1 september start Michiel himself met de geleide bezoeken voor verenigingen (service clubs, senioren en andere verenigingen). De interesse is groot!

Toch een pientere jongen die het V-teken maakt.
Maar de tentoonstelling gaat niet alleen over onze natuur maar ook over mensen. Helaas heeft Michiel in het verleden reeds problemen gehad met dergelijke foto’s (privacy, valse beschuldigingen van pedofilie, ect..) Vandaar zijn de mensen meestal op hun rug gefotografeerd zoniet heeft hij uitdrukkelijke toestemming vb het “Kaaswinkeltje met Marie-Christine” in de Kasteelstraat of van Willy in de “Au retour de la Chasse”,…

Persoonlijk vind ik één van de meest sprekende foto’s van de tentoonstelling deze hierboven. Michiel heeft eerst een solo foto gemaakt van onze pastoor Stephan. Nadien heeft hij hem en zijn pastor Ilse uitgenodigd om een pannenkoek te eten. Het leek een zeer interessant gesprek want de fotosessie werd hernomen nu met beide personen. De fysionomie is fantastisch. Wat zou deze foto zijn indien Stephan zou lachen zoals wij hem dagelijks kennen? Ilse staat fors vooraan en heeft de teugels in handen.
Klein detail: de paus rechts kijkt de andere kant uit.

Michiel heeft Filip leren appreciëren als een mooi voorbeeld van een ondernemend ondernemer. De 3 fietsverhuurzaken alleen op de Zeedijk van DP zijn niet opgekocht om de concurrentie in eigen handen te hebben, Filip beweert dat het de concurrenten zelf zijn die bij hem komen vragen om hun zaak over te nemen. Hij exploiteert ook het speelplein aan de “Montblanc” en het treintje (wellicht waarmee de kinderen van Bulskamp gekomen zijn). Hij investeert ook in infrastructuur voor minder validen. Lees meer>>>

Toch nog een personage. Het was geen sinecure om de landbouwer te vinden die wou poseren, ’s morgens vroeg, in zijn mooi tarweveld. Midden op de achtergrond de Sint-Audomarus kerktoren. Mooi!
Tijdens zijn jaar rondzwerven heeft Michiel ook zijn indruk bevestigd gekregen dat de fusie van Adinkerke met De Panne niet logisch is. Een landbouwgemeente met een toeristische gemeente? Ook zijn moeder dacht in zijn kinderjaren daar anders over. De vrouwen in DP waren dan reeds veel vrijer in DP.

Ook een foto met een schitterende uitleg op zijn Michiels.
Zeer mooi illustreert bovenstaande foto het ritueel van deze operatie, typisch een privilege voor “de man” (keuze van de plekke, kijken naar de windrichting volgens de vlag van de reddingspost, vrouw ontvangt de bevelen en moet de stokken vasthouden..). Voor de rest van de dag heeft die man niets meer te doen of te zeggen. Zie je hem kloppen?

Het was zeer moeilijk voor Michiel een een foto te maken van die kromme Zeelaan. Enig aan de kust. Nog een relikwie van architect Albert Dumont. Lees Waarom is de Zeelaan gebogen?>>>


In het hartje van DP bevindt zich een duin die vandaag de dag weelderig begroeid is. Uniek, nog een duin midden in het centrum. Reeds in 1897 werd hier een klein landhuis in cottagestijl gebouwd. Onbetwisbaar één van de mooiste interieurs in de Dumontwijk. De architect, tevens de bouwheer, was Georges Hobé een pionier van de Art Nouveau in België. Hij heeft in 1897 deze villa gebouwd voor eigen gebruik. De hoofdingang was een brede grote poort langs de Zeelaan. Via twee paadjes met kleiklinkers moest men destijds tevoet naar boven. In 1959, onder het burgemeesterschap van burgemeester Honoré Gevaert, werd dit stuk duin van de villa gekocht met de bedoeling er een gemeentepark van te maken. De villa bovenaan is nog volledig intact (zowel binnen als buiten) en is pas in 2005 verkocht door de kleinkinderen van Hobé aan een Brusselse architect. Twee jaar stond het te koop maar raakte maar niet verkocht ondanks grote belangstelling. Niet door de prijs maar door de moeilijke toegankelijkheid (alleen toevoet via een smalle trap met ongeveer 50 treden).
Binnenin alles authentiek: alles in pitchpine houtwerk, sobere authentieke meubels ontworpen door Hobé zelf.
Zeer opmerkelijk dat de gemeente deze beroemde architect nog geen naam van een straat gegeven heeft. Hij was nochtans de eerste directeur van de paardentram naar Adinkerke in 1901 en in 1918 werd hij tot gemeentearchitect benoemd.
Michiel heeft ook Albert Dumont niet vergeten. Ook het interieur van zijn villa Beau Séjour komt in het fotoboek. Een aanwinst voor DP dat deze majestueuze villa, gebouwd door Dumont, werd gekocht door 2 enthousiastelingen, Cis en Pieter van Immo La Terrasse. Niet om af te breken maar als privé patrimonium. Niet alleen de villa is verkocht maar ook het erfgoed-interieur(meubels, decoratie, souvenirs, ect..).
Ook deze nieuwe eigenaars zijn terecht zeer fier op hun nieuwe eigendom.

Voor Adinkerke was het moeilijker om iets te vinden. Wel de mooie Vierendeelbrug uit 1951 die nu triomfantelijk hangt aan de gevel van het gemeentehuis.



Deze ”mistige foto” vind ik een zeer artistieke foto. Doet me denken aan de stations van Delvaux. De lichten in de mist. Zeer mooi.

Michiel heeft een zwak voor bruggen. Zeker ook deze sierlijke fietsbrug

Zeer mooie belichting. Het authentieke gedeelte schittert in de ochtendzon. Precies alsof het ganse villablok nog oud is door de schaduw. Mooi.

Volgens Michiel zou de gemeente iets moeten doen om deze carrousel als erfgoed te laten beschermen. Zeer mooie reclame voor DP.
Ook op de Kerstmarkt was dit destijds een grote troef.


Het nieuwe ”evenementenplein”.
DE BLIEDEMAKER heeft het destijds moeilijk gehad met de ombouw van het gezellig pleintje naar een groot kleurloos “evenementenplein” (sindsdien alleen nog maar als groot plein gebruikt voor de Taptoe). Ook het vervangen van de pyramide fontein door de zogezegde ”Plopsaspuiters”. vond hij spijtig.
Na een dikke 2 jaar moet hij sommige punten van zijn commentaar herevalueren. Speciaal de fontein is een ongelooflijk succes gebleken voor de spelende kinderen. (zeker bij zulke mooie zomertemperaturen). Toch mooi om te zien hoe die kinderen zich amuseren.
Ook het uitzwermen van de terrassen, dank zij corona, is een gevoelige verbetering. Niets was meer onaangenaam dan een groot leeg plein. Ook het idee om er 2 basketnetten te zetten is een grote meerwaarden en vult ook het plein.
Kinderen moeten kunnen spelen op de Markt en er moet veel volk op de terrasjes zitten. ze doen goeie zaken (alleen spijtig van het vroege sluitingsuur maar dat is blijkbaar inherent aan de complicaties met personeel)
Nu nog wat meer groen (zoals door het nieuw gemeentebestuur beloofd) en het komt in orde.
Ziehier dus een paar persoonlijke indrukken rond deze artistieke fotoexpo. De beelden zijn typisch kunst van Michiel. Er zit dus meestal ook een dieper verhaal achter.
Michiel en zijn vrouw hebben De Panne herontdekt en mooi weergegeven voor de Pannenoars en zijn andere trouwe bewonderaars,
IK DANK HEM VOOR DIT MOOIE FOTOWERK EN WENS HEM VERDER VEEL SUCCES MET DIT PROJECT.
Ook natuurlijk bedankt om deze foto’s te mogen tonen in DE BLIEDEMAKER. Veel beelden beklemtonen immers mijn interesse. THANKS
Resultaten op einde expo:
10.590 bezoekers expo waar 700 boeken verkocht werden (+ nog 430 via de boekenwinkels)
Prachtig verslag José. Dit was nog eens nagenieten van de rondleiding. Dankjewel Michiel, dankjewel José.
Bijzonder interessant verslag. Je zorgt meteen ook voor die extra weetjes. Zoals nu kort over architect Georges Hobé. Met dat (en andere) architecturale erfgoed zou hier echt meer moeten gebeuren. Ook in het niet-beschermde oosten van De Panne (ten oosten van de Zeelaan en de markt en zelfs zeer ver in de wijk daar) staan nog vele pareltjes. Hoelang nog?
Mooi verslag! Ik ga zeker zien! Benieuwd hoe een ander De Panne ziet !
In één woord prachtig
Super dank U
José, van harte dank voor je verslag – het was nog eens heerlijk nagenieten. De persoonlijke aanvullingen betekenen ook een grote meerwaarde.
Michiel, van harte dank voor je gedrevenheid waarmee je ons stukje De Panne op foto hebt vastgelegd.
Terechte waardering van Michiel voor uw digitaal werk José! De wonderlijke duinenwereld verdienen deze aandacht en bescherming.
Als Adinkerkenaar, dus in feite inwoner van De Panne, kom ik graag naar de zee en geniet er mateloos van, Michiel hoeft dus niet te wanhopen. Ook vele andere Pannenaars kom ik tegen op onze wandelingen naar Bray-Dunes en terug. Maar wat zie ik de laatste jaren gebeuren…. als eigenaar van een hond zie ik dat de losloopruimte voor onze lieve dieren steeds verder wordt beperkt in tijd en in oppervlakte. Vroeger van 1 juni tot eind september loslopen richting Franse grens verboden tussen 9 en 18 uur, nu van 15 mei tot 15 oktober met verbod tussen 7 en 19 uur !!!!
Vroeger vanaf monument Leopold I tot Franse grens, vanaf vorig jaar slechts meer vanaf het zeilwagencentrum …. En nu sluipt er in het aangepaste politiereglement de beperking dat de honden enkel los mogen tussen zeilwagencentrum en de slufter, DUS NIET MEER TOT DE FRANSE GRENS. Is dit weer een extremistische zet van het ANB , omdat voorbij de slufter het reservaat zou beginnen….. aan onze politici een dosis moet toegewenst om hier tegen in te gaan en de oude toestand te normaliseren.
Dag Alain. Dat is nieuw voor mij, maar ja ik heb momenteel geen hond meer. Staat dat reglement ook uitgeplant op de wandeldijk.
Theoretisch zou dat kunnen want het stukje hoogstrand is eigendom van ANB. (de vroegere grens tussen Vlaanderen en de Noordzee was de eerste hoogwaterspringtij in de lente. Dus na 21 maart en ieder jaar verschillend. Maar om die rechtsonzekerheid te verhelpen werd er ter gelegenheid van de herziening van het Natuurbeheersplan in 2011? een landmeter aangesteld die een meetbare kadastergrens heeft voorgesteld. Dat zou aangenomen zijn en dus een stukje van het hoog-droog strand is eigendom van ANB. Dat is maar enkele meters. Inderdaad de afsluitingsdraad van ANB staat een beetje verkeerd).
En inderdaad wettelijk kan daar ANB honden verbieden.
Maar dat is niet het grote intertiedaal strand tussen zeer hoog en laag water. Dat valt onder de federale bevoegdheid en MBZ of de gemeente reglementeren dat. Dus daar mogen volgens mij de honden loslopen volgens het gemeentelijk reglement (ik denk veruit het einige aan de Belgische Kust althans in het volle seizoen.
Ik zal het per gelegenheid eens verder onderzoeken.
Art. 45:
Het is verboden honden te laten rondzwerven op de openbare wegen en plaatsen op het ganse grondgebied van de Gemeente.
Honden dienen steeds aan de leiband te worden gehouden en dit op het ganse grondgebied van de gemeente met uitzondering van de strandzones bepaald in art. 45 waar honden op bepaalde tijdstippen wel los mogen lopen (gemeenteraad 13 januari 2020).
De toegang met honden is verboden (gemeenteraad 13 januari 2020) : a) tot de gemeentelijke speelpleinen, met uitzondering van geleidehonden b) op het Jeanne D’Arcplein
De strandzone wordt ingedeeld in 4 zones voor wat de recreatie met honden betreft: Zone 1: Canadezenplein richting Koksijde
Zone 2: Canadezenplein tot de Rampe
Zone 3: Rampe tot aan het zeilwagencentrum
Zone 4: Zeilwagencentrum tot aan de grens van het natuurreservaat ter hoogte van de slufter
Honden op het strand
Wijziging gemeenteraadszitting dd. 13 januari 2020
Zone 1: Vanaf het Canadezenplein richting Koksijde: honden altijd aan de leiband Zone 2: Vanaf het Canadezenplein tot de Rampe
winter: honden aan de leiband
zomer: honden niet toegelaten
Zone 3: Van de Rampe tot het zeilwagencentrum: honden altijd aan de leiband Zone 4: Vanaf het zeilwagencentrum richting Frankrijk tot aan de grens van het
natuurreservaat ter hoogte van de slufter winter: honden mogen los
zomer: honden overdag aan de leiband en van 19.00u tot en met 7.00u:
honden mogen los Met inachtname dat:
De winterperiode loopt van 1 oktober tot 14 mei.
De zomerperiode loopt van 15 mei tot 30 september.
Op de betonnen duinvoetversterking tussen het zeilwagencentrum en de slufter dienen honden steeds aangelijnd te zijn.