Villa Beau Séjour (Deel 1/2)

BLIEDE NIEUWS. Villa Beau Séjour BLIJFT in goede handen. Deze majestueuze Dumont-villa werd gekocht door 2 enthousiastelingen uit de streek. Niet alleen de villa is verkocht maar ook het erfgoed-interieur(meubels, decoratie, souvenirs, ect..).
De nieuwe eigenaars zijn terecht zeer fier op hun nieuwe aankoop en zullen hun patrimonium openstellen(vb Open Monumentendag).
DE BLIEDEMAKER was reeds een tijdje op de hoogte van deze verkoop maar schrijft nu pas een artikel na een bezoek van de villa en kennismaking met de 2 nieuwe eigenaars Cis en Pieter

Het was heel intersant en het heeft mij ontzettend geboeid!

1.Bezoek op vrijdag 17/12/21

Reeds enkele weken had ik op restaurant kennisgemaakt met de 2 eigenaars Cis Loones en Pieter Vandaele van Immo Terrasse. Ik was vooral zeer verheugd over hun enthousiasme over die aankoop. Zij hebben mij uitgenodigd om hun villa te tonen en nader kennis te maken met hen.
Beiden zijn vennoten van het bekende vastgoedkantoor IMMO LA TERRASSE in Koksijde. Ooit in de jaren 30, toen gewoon een café met een uniek zonneterras, vandaar ook de naam. Een verblijf aan zee was voorbehouden aan de rijkere burgers. Na een vermoeiende reis kwamen ze aan de kust. Ze dronken er een glaasje op het terras van La Terrasse. Ze konden er tegelijk de sleutels van hun gehuurde villa oppikken. Uit deze nevenactiviteiten is Immo La Terrasse gegroeid tot een grote zaak met 15 gedreven, ervaren en meertalige medewerkers.
Deze 2 eigenaars hebben dit erfgoed niet gekocht uit immobiliën-interesse maar puur voor hun eigen gebruik en genoegen. Het strekt hen tot eer dat hun immobilienmaatschappij ook interesse heeft voor het erfgoed en nog speciaal voor dit van De Panne, die over meer erfgoed beschikt dan Koksijde (Dumontwijk!).
Tezelfdertijd ook een waardevolle referentie voor hun zaak.

2. Interieur van de villa

Het gelijkvloers van de villa is permanent bewoond. Ook voor toezicht op de tuin en het gebouw. Oorspronkelijk was deze verdieping de keuken en de vertrekken voor het personeel. De “monte-plat” is nog bewaard en zou alle verdiepingen kunnen bedienen.
Via een brede buitentrap komt men op de “bel-étage” verdieping. Men heeft direct een ruimtegevoel doordat men komt in een open middenruimte tot aan het dak. Van hieruit bieden zich overzichtelijk de de verschillende vertrekken aan.

Ik heb geen foto’s gemaakt van de slaapkamerverdiepingen en het atelier uit respect voor de privacy. Er is zelfs een Chinees “opiumkot” van waaruit men het mooiste zicht heeft op het gemeentelijk park Kykhill.

De ruimste en meest lichtvolle grote ruimte bevindt zich bovenaan onder de bijgebouwde puntgevel die gericht is naar het zuiden. Hier was het kunstatelier van Jean-Jacques De Grave. Fantastisch uitzicht.
Ook vele schilderijen en decoraties werden mee aangekocht.

3. Panorama vanaf de toren richting van het gemeentelijk duinpark Kykhill

Op bovenstaande foto: links het panoramaplatform van het Kykhillpark met erachter het dak van de villa Nadiejda in de Hoge Duinenlaan (of Nadiejda = “de hoop” in het Russisch) gebouwd door architect Ernest Acker in 1905. Rechts ervan villa van José Decoussemaeker met pal erachter op top van de Kykhill, de prachtige villa Kykhill van Georges Hobé. Rechts vooraan de achterkant van villa Casa di Rufo (vroeger Les Clématites van Jacques Dumont in de Thiriarweg waar ook nog de befaamde Franstalige dichter Victor Kinon uit Tienen (1873 – 1953) gewoond heeft na 1939.

De kantelen op de toren symboliseren de overwinning van de mens op de ariditeit van het duinenlandschap in het begin van de twintigste eeuw. 130 jaar geleden (vóór 1892) waren alleen maar duinen begroeid met struiken. Nu merk men daar bijna niets meer van (alleen reliëf). Spijtig zijn er overal hoge bomen die het doorzicht belemmeren in de zomer.

Helemaal bovenaan heeft men toegang tot het torentje met de kantelen. Dit is ook de plaats om de vlag te hijsen. Daarnaast staat een grote metalen kist met vele soorten vlaggen. De grote Belgische vlag zit er niet meer bij. Deze villa kon je overal rond De Panne in de duinen herkennen aan een willekeurige vlag die gans het jaar door hevig wapperde, ook bij stormweer, als mevrouw Josiane Ghysbrecht niet op verlof was. Ze verblijft nu ernaast in het rustoord Sint-Bernardus. Cis en Lieven kennen dit verhaal van de vlag en zullen dat verder blijven respecteren. Zij hebben de oude vlaggenmast verwijderd en een nieuwe besteld. De vernieuwde bevestigingsbeugels zijn reeds gemonteerd. Ze hebben een nieuwe vlag ontworpen die stijlvol zal herinneren aan het vroegere logo van de zeilwagenclub “Les Frêres Dumont” en ook aan de villa Beau Séjour.

4. De 5 villa’s op de duinen van de Dumontwijk

De huidige Kykhillduin is nog een overblijfsel van de zuidelijke arm van een paraboolduin. De noordelijke arm, dichter bij de Zeedijk werd afgegraven om aaneengesloten bebouwing mogelijk te maken. De vochtige “panne” was de diepte tussen de Bortierlaan en de Albert Dumontlaan.

Lees veel meer over de 5 villa’s op de duinen>>>>
Na de aanleg van de Zeelaan in 1892 verschenen de eerste aaneengesloten vakantievilla’s op de Zeedijk Kort nadien werden ook de eerste cottages gebouwd in de achterliggende Ollevierduinen.
In zijn urbanisatieplan heeft Albert Dumont rekening gehouden met het oorspronkelijk duinenrelief.

Op elk van de 5 duintoppen stond een beeldbepalende villa: 1. Beau Séjour 2. Star. 3 Kykhill, 4. Les Airelles en 5. koppelvilla D’Hoge Dune” en “Florian”. Enorm veel mooie postkaarten met de villa’s maar nooit met de 5 tegelijkertijd. Vandaar hieronder meerdere foto’s..

Intussen zijn de bomen wel zeer hoog geworden en zijn de vijvertjes met de watervallen uitgedroogd (waar wij als kinderen kikkers kwamen vangen). Cis en Pieter zullen dat opnieuw in dienst brengen. Midden in de onderste vijver staat noch steeds de overdekte steenput (zie foto) voor de watervoorziening van de villa. Zelfs begin de jaren 1920 is er in Villa Beau Séjour nog altijd geen stromend water en moest het personeel het water naar boven dragen o.a. voor het bad van madame. Nu staat de watermeter van AquaDuin in dat “wachthuisje” (zo hadden ze ons als kind wijsgemaakt: “een wachthuisje voor een soldaat van tijdens de Tweede Wereldoorlog).

5. Bewoning door de familie Dumont

Deze villa Beau Séjour is vermoedelijk de eerste villa die Albert Dumont in De Panne bouwt rond 1895. Vlak na de eeuwwisseling neemt vader Albert zijn oudste zoon architect Alexis op sleeptouw mee naar zee. Daar komt het kusttoerisme stilaan tot ontwikkeling. Tegen de zomertijd komt een jaarlijkse eliteverhuizing op gang van de hoofdstad naar het strand. Het Brussels cliënteel wist de Dumonts te vinden voor een buitenverblijf aan de kust. Tussen 1902 en 1914 realiseren ze er een zestigtal in De Panne, overwegend in cottagestijl, soms met art-nouveautoetsen.
In 1904 gaat Albert Dumont zich vestigen in de mooie villa Bleue.

Één van zijn 13 zonen, François Dumont (meer over De Albertiden), komt in 1920, na de Eerste Wereldoorlog, terug naar DP en blijft permanent in de villa wonen met zijn echtgenote Simone Röhrs tot 1930 (ook in de winter). De Beau Séjour had betere dagen gekend. Vooral het interieur is er erg aan toe na de Eerste Wereldoorlog: uitgebroken deuren, vernielde kasten, gebroken ruiten … De vele recipiënten met opgedroogde excrementen schrikken de kleine jongen Philippe af. Er is werk aan de winkel!Vooral de ‘middeleeuwse’ ronde toren spreekt tot de verbeelding van kleinzoon Philippe.
Van 1920 tot 1930 wordt het de thuis van het gezin. Het comfort is er wel rudimentair. Zo is er geen stromend water. Zijn moeder en diensters dalen de hoge duin af om aan de voet water te scheppen uit de steenput.

In 1930 verhuist het gezin naar een moderne villa op het Vuurtorenplein (aan het Panneviertje). Zijn vader heeft er de naam ‘Phare Ouest’ (Far West) voor bedacht! Hij woont er op 10 meter van zijn schildersatelier, 50 meter van zijn zeilwagengarage in de Duinkerkelaan en nabij het nieuw Casino (1922) waar hij diverse feestelijkheden organiseert en vooral nabij zee. Meer onderaan in “Rampen West” Lees>>>

Ze krijgen 3 zonen. De oudste is Philippe. Hij was dan 5 jaar toen hij in DP kwam. Hij heeft zijn lagere schoolperiode in het “Institut Pannois” onder leiding van directeur Verzeele doorlopen (lees Maurice Calmeyn>>>)

In 1979 heeft Philip Dumont het schitterende boek geschreven: “La Panne. Chronique d’un temps perdu. Een kopie van dit boek bevindt zich in de bibliotheek en is verplichte litteratuur voor al degene die de sfeer van de jaren twintig van “le beau monde” in De Panne willen beleven (binnenkort wordt dit boek heruitgegeven). Hij vertelt er onder ander hoe zijn moeder en de 4 meiden water moesten pompen aan de put aan de voet van de villa Beau Séjour om dan met kruiken omhoog te dragen:“…Beau Séjour n’était pas le confort ! Il fallait dans les premiers temps, descendre la dune pour aller pomper l’eau dans une sorte de petite tour de garde, à toiture conique faite comme la villa en belles briques jaunes du pays. C’était l’occupation de ma mère et des servantes qui s’appelaient Pharaïlde, Godelieve, Fintje ou Zénobie, que de remonter des cruches d’eau. Je ne puis que frémir encore en y pensant . Quel travail de Sisyphe que ces cruches d’eau ! Que de peines, que de fatigue ! Pauvre mère. Certains vieux Messieurs me disaient alors “votre mère est une sainte, mon enfant…”. 
Het is immers onmogelijk om water aan te zuigen bovenop een duin die ongeveer 23 meter boven laag waterpeil van de zee gelegen is (max 10 m).
Ook zijn verhalen over de vele zomerfeestjes zijn goed geschreven.
Philippe huwt Huguette Herbo en ze krijgen zeer veel kinderen. De 2 oudste Monique huwt met Daniel Bran.  Ook Yves Dumont is architect te Braine-l’Alleud.

In het boek “Chronique d’un temps perdu” is ook een prachtig hoofdstuk over een Gallo-Romeins feest in 1923 Lees meer hierover>>>>

In 1924 werd de eerste zeilwagenclub te De Panne gesticht door François Dumont, en kreeg de naam “SAND YACHT CLUB”.
In 1951 werd een tweede club “l’OISEAU BLEU” opgericht

6. Bewoning door de familie Ghysbrecht

In 1874, toen Pieter Bortier reeds 69 jaar was, heeft hij een “eerste hotel” toegelaten op zijn strand. Hotel is een groot woord. Het was een houten loods op palen. Siessen Lenoir zet de uitbating verder tot 1906. Dan heeft hij “Brakke” op het strand afgebroken (na 32 jaar dienst) en vervangen door het eerste stenen Hotel Kursaal.

In 1919 koopt Gontran Victor Ghysbrecht het riante ‘Hôtel du Kursaal’ van Siessen Lenoir op de hoek van de Zeedijk en het Vuurtorenplein. In 1922 slaagt de nieuwe eigenaar erin het duin, grenzend aan het hotel, te kopen. Hij verbouwt het hotel grondig en breidt het uit; zowel op het Vuurtorenplein tot aan Villa ‘T’Jana’ als op de dijk. De naam luidt nu ‘Grand Hôtel du Kursaal & Beau Site’.

Victor (van 1889 geboren in Brussel) is gehuwd met Yvonne Dumont (1903 van Berchem) op 17 jan 1927 met 4 kinderen Claudine, Josiane, Jean-Pierre en Yvette.
Josiane huwt met bekend lino graveur Jean-Jacques De Grave (1923 in Veurne overleden in 2002)
Lees ook>>>>

Tijdens de Tweede Wereldoorlog is het hotel een onderdeel van de Atlantikwall; een stuk geschut staat op het dak! Bij de bevrijding is het gebouw zwaar gehavend.
Uiteindelijk wordt het verbouwd tot een appartementsgebouw.
Josiane heeft lang het brocantewinkeltje uitgebaat in het gebouw waar vroeger hotel Kursaal op de Zeedijk die uitgebaat werd door haar vader.

Meer over dit het eerste hotel op de Zeedijk Lees>>>>

7. Besluit

Dit belangrijk stukje erfgoed is in goede handen.
Een mooi voorbeeld dat ook mensen van de immobiliën het erfgoed appreciëren, en dan nog van Koksijde. Dit is in schrille tegenstelling met het gemeentebestuur van De Panne dat van 1995 tot begin van de jaren 2000 zich tegen het beschermingsbesluit Dumontwijk gesteld heeft (o.a. via Raad van State). De eigenaars hebben reeds zeer veel geïnvesteerd in restauratie gedeeltelijk gesubsidieerd door Onroerend Erfgoed. De gemeente heeft evenwel nog geen geld uitgegeven voor dit erfgoed op uitzondering van de herinrichting van het “Duinpark Kykhill”. (toch hebben ze jaarlijks een grote inspanning gedaan in het kader van Open Monumentendag). Ze hebben wel 1 villa geérfd nl het schildersatelier Le Chalutier in de Bortierlaan (oude link>> Intussen is het BEHEERSPLAN goedgekeurd door het vorig gemeentebestuur). Daar heeft men alleen de dringend noodzakelijke kosten gedaan om een nieuw dak te plaatsen, de houtworm te bestrijden en de vele schilderijen in bewaring te plaatsen. Geen vooruitgang in het restauratiedossier alhoewel alle lichten op groen staan en het van alle partijen een verkiezingsbelofte was.
Ook mooie voorstellen van Westtoer om dit huis een toeristische bestemming te geven.