Deze morgen op onze wekelijkse exploratietocht in de duinen waren we weeral verrast door de hoge waterstand. Voor het ogenblik nog niet zo erg als verleden jaar toen we in november en december een ongewone hoeveelheid neerslag gekregen hebben. Hoe komt dat?
Meerdere lezers hebben gevraagd hoe dat komt dat verleden winter en ook deze winter het water zo hoog staat in de duin in tegenstelling tot voorgaande jaren.
Eerst wat theorie aan de hand van bovenstaande doorsnede:
“..10.000 jaar geleden, op het einde van de laatste IJstijd stonden we hier 13 à 20m lager op een toendra-achtig golvend landschap met weinig begroeiing en onderhevig aan zandstormen. Hierdoor was de oeroude bodem (Ieperiaanse klei) meestal bedekt door een vijftal meter opgewaaid zand (dekzand). Als gevolg van klimaatverwarming ging het landijs afsmelten. In de eerste periode na 10.000 geleden steeg de zeespiegel vrij snel (60 à 80 cm /100 jaar; nu slechts 7 cm / 100j). Het waterpeil van de Noordzee steeg zodanig dat Engeland een eiland werd en de Noordzee ongeveer 7000 jaar geleden onze streek bereikte (weliswaar ruim 15 m lager, ongeveer in de monding van de toenmalige IJzervallei). Door het dagelijks spel van eb en vloed evenals de grote aanvoer van zeezand door de toegenomen stroming vanuit het kanaal, ontstonden zandbanken die boven water uitkwamen en waarachter zand en slib (klei) afgezet werden in het achtergelegen landschap…” Meer uitleg in de WIKI-DE BLIEDEMAKER>>>
Vandaar dat de ondergrond van onze duinen bestaat uit een 13 à 20 m horizontale lagen slib en zand (op bovenstaande figuur: licht blauw; blauw en geel). Eronder de quasi ondoordringbare ieperiaanse klei. Ernaast bevindt zich de Noordzee zodat het zeewater overal doordringt in de zandige ondergrond van de duinen en dit tot het niveau van hoog water. Maar het regent ook. Een deel van dat regenwater verdampt en wordt opgenomen door de vegetatie (vooral in de zomer). De rest wordt normaal niet afgevoerd door een beek of gracht maar dringt in het zand (ongeveer 40% op jaarbasis). Door het feit dat dit zoetwater lichter is dan het onderliggend zeewater, wordt dit zeewater naar beneden gedrukt en ontstaat een zoetwaterbel (blauw) op het zoute grondwater (licht blauw). Er is dus zeewater dat ondergronds teruggeduwd wordt naar de zee. Tot op onder het hoogstrand (zacht zand) zullen we bovenaan zoetwater terugvinden en dieper zeewater.
Bij storm kunnen er duinvalleien uitgeblazen worden. Indien de hoogte daalt tot het niveau van het nat zand (zout grondwater) dan zal dat niet dieper meer uitgeblazen worden en er vormt zich een natte duinpanne (“vochtige duinvallei” genoemd op de figuur). Veelal zijn die pannen in de zomer droog en in de winter onder water. Het niveau van die pannen is in eerste benadering het niveau van de zee (hoog water). En omdat er in De Panne zoveel pannen waren (en nog zijn) wordt De Panne “De Panne” genoemd.
Bij overmatige neerslag, zoals in november en december 2011, kon het regenwater niet tijdig ondergronds diffunderen naar de zee of het Langeleed en werd de zoetwaterbel opgezwollen. Door het feit dat we in De Panne de breedste duinengordel hebben van de Vlaamse Kust (ongeveer 1,5 km) hebben we hier in het mideen van die duinzone de grootste opzwelling. Deze zoetwaterbel kan 40 à 70 cm boven het horizontaal peil komen. Dit is tijdelijk maar het kan meerdere maanden duren eer dit quasi horizontaal evenwicht terug gevonden is. Zie artikel van januari 2013>>>
Dat is hetgeen verleden winter gebeurd is en waardoor vele lagere pannen en wandelpaden onder water stonden. Deze zomer is het evenwicht ongeveer terug normaal geworden en kon men dus overal terug door. Maar in september-oktober hebben we terug abnormaal veel neerslag gekregen zodanig dat het zopas hersteld peil terug opgestuwd geraakt is (maar tot heden merkelijk minder dan verleden winter).
Bovenstaande foto’s van zijn van Jacques Lecleire van de situatie maart 2013 maar op DepanneBlogt heeft Jacky Launoy de waterstijging reeds in october 2013 zien terugkomen Kijk>>>>
Ook de duinpanne in de Houtsaegerduinen, aan de Marktlaan, staat onder water.
Het verminderen van het pompen van duinwater uit het Calmeynbos wordt soms aangehaald als reden voor deze waterstijging, maar dat heeft zeker geen invloed in de Westhoekduinen, Dunes du Perroquet en Houtsaegerduinen.
Ook in het jaar 2000 en 2001 hebben we overvloedige regen gehad in de winter en hadden we hetzelfde fenomeen. De volgende 10 jaren was de neerslag veel minder en was er zeer weinig water in de duinen.
Maar deze winter zullen we dus terug kunnen ijsschaatsen in de duinen (als het vriest)
PANNESPROKKELS:(wordt permanent bijgewerkt en sommige items komen ook op https://www.facebook.com/DEBLIEDEMAKER)
– De “Chien Vert” verhuist volgend jaar in maart naar de Duinkerkelaan (voordien hotel Rubens dan Hotel Astrid, Rubenstee dan rest Ter Doest en laatst Pakistanees rest). Centraal een grote gezellige praattoog en aan vensters 8 tafeltjes voor restauratie. De naam en de hond verhuizen mee. Wellicht de klanten ook. VEEL SUCCES Serge en Catherine !
Oude “Chien Vert” is te koop.
– Nachtegaal gaat over van Vlaamse Regering naar de provincie vanaf 1 januari 2014: meer volgt in DE BLIEDEMAKER na de infovergadering van donderdag 5 december. Ziet er goed uit. Nachtegaal werkte vroeger alleen maar intern en educatief. Functie wordt uitgebreid naar “Toegangspoort naar de natuurgebieden”. (hetgeen DE BLIEDEMAKER reeds lang voorstelde).
– Nieuwe locatie voor de Dienst voor Toerisme (zie uitvoerig in vorige DE BLIEDEMAKERs). De ideeën van OpenVLD hierover op hun website
– De laatste dagen werd er met man en macht gewerkt in het centrum. De kerstversiering in het park, de markt en de Zeelaan is zeer mooi. Ook de firma Seru herstelt de gebroken tegeltjes, de losse uitzettingsvoegen en de spleten in de asfalt tussen het voetpad en de straat (zie foto onder). Op maandag 2 december 2013 volgt immers de oplevering. Hopelijk zijn de meeste aanvankelijk slecht geplakte tegels nu reeds losgekomen. Het valt op dat de tegels in bepaalde zones nooit loskomen. Plakprocédé was blijkbaar delicaat. Ook niet overal verzorgde overgang tegels-asfalt (achteraf moeilijk te verhelpen). Wel zeer mooi en een warmtegevend effect bij zon. Gemakkelijk te onderhouden (ook afschrepen van kauwgom is vlot). Zeer veel lovende woorden van de toeristen die de nieuwe Zeelaan architecturaal zeer mooi vinden.
– Tweesporenpad tussen De Mol en de nieuwe brug is afgesperd voor autoverkeer. De verbinding op Frans grondgebied met de tunnel is definitief afgewerkt met mooie aanplanting. Bewegwijzering laat nog te wensen over. Ook best zebrapad voor voetgangers en paarden te voorzien aan De Mol (= zone 50km/u) en aan de overgang van de Duinkerkekeiweg ter hoogte van de brug (= zone 70 k/u)
– weinig interessante gemeenteraad van dinsdag 26 nov. Men spreekt er nog niet over het “Stategisch Meerjarenplan” voor de komende 6 jaar Wellicht voor de laatste gemeenteraad een paar dagen voor het jaareinde. Onderstaand gebouw wordt wellicht opgekocht door de gemeente als tweede fedasielcentrum voor De Panne
Proficiat voor het mooie en leerrijke artikel over de “DUINEN ONDER WATER”. Met alle uw publicaties wanneer vindt u nog de tijd om te rusten?
’s Nachts, Marcel!
Info @ Strategisch Meerjarenplan:
Het ontwerpplan is op de ei zo na laatst mogelijke dag (maandag 2 december) overgemaakt aan de Gemeenteraadsleden (het Gemeentedecreet legt een voorlegging op minimaal veertien dagen voor de zitting). De Gemeenteraad wordt verondersteld hierover te beraadslagen op 17 december; veel ruimte voor echte inspraak zal er niet zijn; het gemeentedecreet verplicht tot vaststelling van het plan op uiterlijk 31 december 2013…
Het bestuur heeft ervoor geopteerd om slechts een beperkt aantal maatschappelijke geledingen vooraf om advies te vragen; de wijkwerkingen zijn niet betrokken geweest in die adviesrondes (itt GECORO, seniorenraad, ed?).
Hoewel het volgens het decreet openbaarheid van bestuur om een afgewerkt bestuursdocument gaat (het CBS heeft het ontwerp vastgesteld en voorgelegd aan de gemeenteraad), weigert het bestuur het ontwerpplan openbaar te maken.
Wijkwerking D’Achte heeft na ontvangst van de beslissing tot weigering van openbaarheid vanochtend beroep ingediend tegen deze weigering, bij de beroepsinstantie Openbaarheid, op Vlaams niveau. Wordt vervolgd…
Oproep aan alle wakkere burgers om bij het bestuur een verzoek tot openbaarmaking van het ontwerpplan in te dienen; transparant en participatief bestuur mag geen loze leuze zijn.
Namens het wijkbestuur D’Achte, G.S.