Verleden week maandag (15 januari) kwam de Franse minister van Economie en Energie, Bruno Le Maire, naar Duinkerke voor de ondertekening van een overeenkomst over een megastaatssteun voor de ArcelorMittal staalfabriek. Het bedrag is 850 miljoen euro, bedoeld om de CO₂-uitstoot van de twee hoogovens aanzienlijk te verminderen, wat ongeveer de helft van de verwachte investeringen dekt.
Het is onduidelijk wie als eerste zal starten met ombouwen: Duinkerke of Gent (ook AcelorMittal voorheen Sidmar). In september 2021 werd in Gent een plan onthuld waarbij de Vlaamse overheid zich verbond om 350 miljoen euro bij te dragen aan een vergelijkbaar project, in de vorm van leningen.
De zaak leek beklonken te Gent: in 2021 tekenden de Mittals met de Vlaamse en de federale regering een intentieverklaring. Op de site van ArcelorMittal in Gent zouden de twee bestaande hoogovens op cokes vervangen worden door één op aardgas en waterstof (de zogenaamde Direct Reduced Iron- of DRI-installatie) en twee elektrische smeltovens (Electric Arc Furnaces). ArcelorMittal Gent zou daardoor de eerste groene staalfabriek van de groep in Europa worden. Als ArcelorMittal staal zonder cokes produceert, zou de Belgische CO2-uitstoot met 4 procent omlaaggaan. Vlaanderen kende daarvoor een subsidie van 280 miljoen euro toe.
De staalfabriek van Gent is objectief de meest competitieve, het zijn de staatssubsidies die het speelveld scheeftrekken, aldus het kabinet van De Croo. Tijdens de covid-epidemie versoepelde Europa de strenge voorwaarden voor overheidssteun. Dat zogenaamde Temporary Framework for State Aid werd na de Russische inval in Oekraïne en de daaropvolgende energiecrisis behouden.
Een gevolg daarvan was dat zeker de grote landen zoals Frankrijk en Duitsland vele miljarden aan subsidies bovenhaalden om strategische investeringen in batterijfabrieken, autofabrieken en de vergroening van de industrie naar eigen land te halen of daar te verankeren. Voor de regering-Macron is de ontwikkeling van een nieuwe industriële cluster Duinkerke daarbij topprioriteit.
De Croo waarschuwde al eerder voor dat opbod aan subsidies. Hij wil het Belgische voorzitterschap gebruiken om dat Tijdelijk Kader zo snel mogelijk stop te zetten en het gelijk speelveld voor investeringen te herstellen. “IJzersterk dossier”
Daarnaast laait ook het debat over de energiekosten op. Ook daar heeft Frankrijk een belangrijke hefboom in handen. Als antwoord op de energiecrisis nationaliseerde de Franse overheid het elektriciteitsbedrijf EDF, waardoor ze de elektriciteitsprijzen kunstmatig laag kan houden. In Duinkerke staat een kerncentrale, en zowel Gent als Duinkerke wil elektrische smeltovens bouwen. Dan wordt de elektriciteitsprijs een vaste, doorslaggevende kostenfactor.
De groene DRI-ovens in Gent zouden aanvankelijk op aardgas en later op waterstof draaien. Daar heeft Gent voorlopig wel een prijsvoordeel
Duinkerke overweegt kernenergie als een manier om de CO2-voetafdruk van de staalfabriek te verminderen. Naast de overheidssteun heeft ArcelorMittal een intentieverklaring getekend met het Franse elektriciteitsbedrijf EDF voor een langetermijncontract voor kernenergie.
In Frankrijk zijn er plannen voor 14 nieuwe reactoren, waarvan er 6 tegen 2035 operationeel moeten zijn. Deze zogenaamde European Pressurized Reactors (EPR’s) van de derde generatie hebben echter financiële problemen in Engeland en Zweden. Sommigen geven de voorkeur aan kleine modulaire kerncentrales (SMR’s). De Europese Commissie onthult volgende maand haar Europese Industriële Alliantie voor SMR’s om samenwerking in deze opkomende sector aan te moedigen.
Wat betreft Duinkerke, is het onduidelijk wat beslist zal worden voor een nieuwe hoogoven en een nieuwe kerncentrale in Gravelines. Het is ook niet duidelijk of ArcelorMittal hun beide locaties Gent en Duinkerke tegelijkertijd zal elektrificeren. Toekomstige ontwikkelingen zullen afhangen van zakelijke beslissingen en externe factoren.
Van het windmolenproject EMD van 600 MW piek horen we momenteel weinig. De MER rapporten zijn beschikbaar op internet maar het Openbaar Debat voor de Omgevingsvergunning is nog niet duidelijk gepland (was voorzien deze maand).
Zoals beschreven in een vorige DE BLIEDEMAKER heeft de Franse Raad van State ALLE 5 bezwaren tegen vestigingsplaats door de Belgische Staat grandioos verworpen. De Westkust gemeenten hebben daar ook een Frans juridisch bureau voor betaald. Het is dus niet gelukt. Toch stelde de burgemeester Bram ook voor op een gemeenteraad om verder te blijven juridische stappen te ondernemen tegen de aanvraag van de Omgevingsvergunning die binnenkort in openbaar onderzoek komt.
lees ook vooruitgang van Duinkerke en de achteruitgang van Calais: https://www.facebook.com/100052880904104/posts/pfbid02oqMHXhjkWfuvAyR2681S4aLScxsugXNF43NFZimWpYpSLcqc5A4Em9B4G8KqaGdwl/?
Weten we op welke juridische gronden de Franse Raad van State de bezwaren heeft verworpen. Wat waren eigenlijk de aangehaalde argumenten van het bezwaar. Zullen die windmolens eveneens nood hebben aan een VENTILUS-project om de stroom aan land te brengen?
Op DE BLIEDEMAKER heb ik in juli proberen een synthese te maken over de verwerping door de Raad van State te Rijsel. https://debliedemaker.wordpress.com/2023/07/24/windmolens-duinkerke-de-franse-raad-van-state-vernietigt-alle-belgische-bezwaren/
Voor de connectie op het Franse hoogspanningsnet dat men een nieuw onderstation bouwen bij de aanlanding ten oosten van de LNG terminal. Vandaar wordt een nieuwe bovengrondse HS lijn gebouwd naar het grote HS station van de kerncentrale van Gravelines (ik den maar een 12 tal km. Wellicht op 220 kV). De Omgevingsvergunning hiervoor gebeurt gezamenlijk met deze voor de windmolens (is maar 600 MW en niet in lus. Dus veel eenvoudiger dan Ventilus-Boucle du Hainaut die in lus op het 380 kV HS moet werken.)
Bedankt voor de accurate reactie; ik had nooit begrepen waarom er geen ventilluslijn kon komen naar de kerncentrales van Doel waar de verdere verdeling kon komen naar de rest van het land.