Windmolens Duinkerke. De Franse Raad van State vernietigt alle Belgische bezwaren.

De laatste twee jaar is het omtrent het windmolendossier van Duinkerke vrij rustig geweest. Misschien heeft corona er iets mee te maken, maar op de website van EMD/RTE wordt regelmatig gerapporteerd over de voortgang van de MER-rapportstudies. Op 16 juni 2023 was er hieromtrent een infovergadering in de Poudrerie van Leffrinkhoeke. Maar er was weinig belangstelling.
Maar er is wel juridisch nieuws! Op 19 juni 2023 werden de vier klachten van België behandeld door de Raad van State te Rijsel. Maar ze werden alle 4 grandioos verworpen, ook die van de gemeente De Panne. Het zal ons wellicht veel advocatengeld gekost hebben, maar het heeft niets opgeleverd.
Het verslag van deze zitting van de Raad van State is behoorlijk lang en in Franse juridische stijl geschreven. Kan hier integraal worden gelezen (Klik hier.). De vier bezwaren werden allemaal in dezelfde zitting behandeld, omdat ze allemaal gericht waren tegen hetzelfde besluit: de ondertekening van het besluit van 10 mei 2021, waarbij de maatschappijen EMD en RTE een globaal contract hebben ondertekend voor de bouw en exploitatie van de windmolens voor 30 jaar (zie meerdere vorige DE BLIEDEMAKERs Lees hfdst 6 onderaan>>>>).
Het was een puur juridische confrontatie, niet alleen om de Franse procedures aan te vechten, maar ook om te proberen een deel van de klachten door te verwijzen naar het Hof van Justitie van de Europese Unie. Dit laatste werd ook afgewezen (inroepen van het het Verdrag van Aarhus).
Nu rijst natuurlijk de vraag of het nog zinvol is om het project juridisch verder aan te vechten. Hoewel er nog geen Omgevingsvergunning toegekend is, zal binnenkort iedereen terecht kunnen in de nieuwe openbare procedure om vooral de MER-aspecten eventueel te weerleggen. Daar kunnen milieutechnische argumenten worden aangehaald, maar wat betreft de vestigingsplaats zal er waarschijnlijk niets meer veranderen.
Moeten we nog verder protesteren, tegen de “visuele vervuiling”? In Frankrijk zullen degenen die nadeel ondervinden, zoals gemeenten en de visserij, een vergoeding ontvangen. De Westkust zal bijna evenveel nadeel ondervinden als de Côte Opale vlakbij. Maar deze vergoeding wordt toegekend volgens een oude algemene fiscale wetgeving als een soort kadastrale vergoeding die gespijsd wordt door een tax op de exploitanten van de windmolens. Ik vermoed niet dat de Belgen daarvan zullen profiteren wegens andere wetgeving.
Moeten we (inclusief gemeente DP en de Westkust) nog meer geld uitgeven aan dure Franse advocaatkantoren die gespecialiseerd zijn in de Franse Raad van State? Misschien is het beter om geld uit te geven aan onze bekende Belgische mariene milieuexperts om eventuele milieuaspecten aan te pakken in de aanvraag van de Omgevingsvergunning.
Welke aspecten zouden dat kunnen zijn?

De bedrijven Eoliennes en mer de Dunkerque (EMD) en Réseau de Transport d’Electricité (RTE) hebben besloten om het project voort te zetten na een publiek debat, wat wordt betwist door de Haven van Oostende, de Belgische staat, de gemeente De Panne en de Vlaamse regio, die alle 4 beweren dat het besluit onbevoegd is genomen en niet voldoet aan internationaal recht. Deze aanklachten werden alle doorgestuurd naar de Franse Raad van State op 22 oktober 2021.  Er werd ook aan de Raad van State gevraagd om een prejudiciële vraag te stellen aan het Hof van Justitie van de Europese Unie. De zaak betreft ook de vereisten voor openbaar debat en de publicatie van de beslissing. 

1. Details van de uitspraak van de Franse Raad van State

 De betrokken partijen hebben hun argumenten gepresenteerd tijdens de openbare zitting op 19 juni 2023. Voor De Panne heeft Cabinet François Pinet, gepleit. Hier volgt een samenvatting van het uitgebreide juridisch verslag:

Verslag van het debat bij de Raad van State vertaald en samengevat door chatGPT.

“…De rechtbank heeft ALLE bezwaren tegen het windmolenproject van Duinkerke verworpen! Voor De Panne heeft Cabinet François Pinet, gepleit.
1. De zitting vond plaats op 19 juni 2023 en alle verzoeken van verschillende partijen werden samengevoegd tot één besluit.
2. De wet schrijft voor dat de opdrachtgever of verantwoordelijke overheidsinstantie binnen drie maanden na de publicatie van het verslag van het openbaar debat een akte publiceert met het principe en de voorwaarden voor de voortzetting van het project. Dit is gebeurd.
3. De betrokken bedrijven hebben besloten om het project voort te zetten na het openbaar debat na het openbaar debat dat hierover plaatsvond van 14 september tot 20 december 2020 . Zie verslag van 15 februari 2021.
4. De betwiste akte heeft het karakter van een beslissing en kan alleen worden betwist op basis van specifieke gebreken en de onregelmatigheid van het openbaar debat, maar niet op basis van de rechtmatigheid van het project zelf.

Daarna werden de aangevoerde eigen gebreken besproken en verworpen:

5. Vertegenwoordigers van de bedrijven hadden het recht om het besluit te ondertekenen, de datum van ondertekening had geen invloed op de wettigheid
6. Het besluit is correct gepubliceerd in Belgische kranten
7. de geldigheid van de handtekeningen is OK.
8. Het besluit is niet gebaseerd op een persbericht van de minister van ecologische transitie dat dezelfde dag is gepubliceerd.
9. Het besluit houdt rekening met de resultaten van het openbaar debat en bevat maatregelen om het publiek te betrekken. (Zoals organiseren van voortdurende raadplegingen met het publiek over vijf thema’s, waaronder milieu en maritieme navigatie, uitwisselingen over de eerste elementen van de impactstudie en de invoering van instrumenten voor raadpleging en communicatie die zijn afgestemd op de grensoverschrijdende uitdagingen van het project)

Vervolgens werden de argumenten met betrekking tot de regulariteit van het openbaar debat behandeld:

10. Volgens de rechtbank voldeed het debat aan de bepalingen van artikel 6 van het Verdrag van Aarhus en begon het al in 2014. Belgische autoriteiten en burgers waren betrokken bij de discussies, wat ervoor zorgde dat het publiek op het juiste moment werd betrokken en invloed kon uitoefenen op het besluitvormingsproces.

De argumenten met betrekking tot de regelmatigheid van het debat werden ook verworpen (ook in het kader van de internationale wetgeving)

11-20. Het debat voldeed aan de eisen van de milieuwetgeving en het publiek was voldoende geïnformeerd. Er werden alternatieve oplossingen besproken en rekening gehouden met mogelijke impact op milieu, economie en biodiversiteit.
De bewering van de Belgische staat en de gemeente De Panne dat het Nederlandstalige publiek niet effectief kon deelnemen, werd eveneens afgewezen. De milieuwetgeving vereist geen vertaling van het dossier voor het openbaar debat, maar er werden inspanningen geleverd om het Belgische publiek in het Nederlands te informeren, met een samenvatting van het dossier in die taal. De bijdragen van Belgische burgers, de burgemeester van De Panne en het bedrijf Port d’Ostende waren substantieel.

Wat betreft het openbaar debat zelf,

21-23. de rechtbank oordeelde dat het in 2014 begon en betrokkenheid van Belgische autoriteiten en burgers omvatte. Het debat werd op een passende, effectieve en tijdige manier georganiseerd, waardoor het publiek een werkelijke invloed kon uitoefenen op het besluitvormingsproces. De eisen van de milieuwetgeving werden nageleefd, en het publiek was voldoende geïnformeerd over mogelijke impact op milieu, economie en biodiversiteit.
Een ander bezwaar van de Belgische staat en de gemeente De Panne over het Nederlandstalige publiek dat niet effectief kon deelnemen, werd afgewezen omdat er geen wettelijke verplichting was om het dossier te vertalen. Er werden echter wel inspanningen geleverd om het Belgische publiek in het Nederlands te informeren.

Bron:het origineel verslag van het debat bij de Raad van State hierboven vertaald en samengevat door Open-chatGPT.
Via de 23 artikelnummers kan men de zeer lange juridische tekst in detail lezen.(Klik hier.)

Samenvatting:
Op basis van de bovenstaande overwegingen verwerpt de rechtbank de bezwaren van de 4 verschillende partijen en wordt de beslissing om het project voort te zetten bevestigd.

De rechtbank heeft ook geoordeeld dat het debat, dat al in 2014 begon en betrokkenheid van het België omvatte, in overeenstemming was met de bepalingen van artikel 6 van het Verdrag van Aarhus. (Immers vanaf 2014 het onderwerp waren van lokale consultaties, gevoerd door de prefect van de regio Nord-Pas-de-Calais en de zee- en kustprefect van het Kanaal en de Noordzee, met lokale gemeenschappen en het publiek, waarbij ook Belgische autoriteiten en burgers betrokken waren. Het debat werd op een passende, effectieve en tijdige manier georganiseerd en zorgde ervoor dat het publiek op het juiste moment betrokken werd, waardoor het een werkelijke invloed kon uitoefenen op het besluitvormingsproces).

Wat betreft andere argumenten met betrekking tot de geldigheid van het debat, heeft de rechtbank geoordeeld dat het debat voldeed aan de eisen van de milieuwetgeving en dat het publiek voldoende was geïnformeerd. Er werd in het debat rekening gehouden met de mogelijke impact op het milieu, de economie en de biodiversiteit, en er werden alternatieve oplossingen voor het project besproken.
De Belgische staat en de gemeente De Panne beweerden dat het betrokken Belgische publiek, dat voornamelijk Nederlandstalig is, niet in staat is gesteld om effectief deel te nemen aan het openbaar debat. Er is geen enkele bepaling in de milieuwetgeving die de vertaling van het dossier dat aan het openbaar debat wordt voorgelegd vereist. Bovendien blijkt uit de stukken dat er speciale inspanningen zijn geleverd om het Belgische publiek in het Nederlands te informeren, met de publicatie van een samenvatting van het dossier in het Nederlands, en dat de bijdragen van Belgische burgers, de burgemeester van de gemeente De Panne en het bedrijf Port d’Ostende substantieel waren. Het argument moet daarom in elk geval worden afgewezen.

Kortom, de rechtbank heeft ALLE argumenten van de tegenpartijen verworpen, en daarmee werd het openbaar debat als “regelmatig:volgens de regels” beschouwd en werden de beslissingen over de locatie van het windmolenpark niet als ongeldig beschouwd.

2. Conclusies van DE BLIEDEMAKER

Vanaf 2017 heeft DE BLIEDEMAKER gealarmeerd dat men in Frankrijk volop bezig was met dit windmolenproject vlak over onze grens Lees>>>.
Noch het gemeentebestuur, noch de pers reageerde hierop. Het is duidelijk dat toenmalige burgemeester Ann Vanheste door de Franse autoriteiten op de hoogte gebracht werd.
Men heeft er ook stilzwijgend over gezwegen bij de verkiezingsbeloften 2018
In het huidig gemeentebestuur en ook in de andere kustgemeenten heeft men laattijdig beginnen reageren toen het reeds te laat was en de beslissing van de lokalisatie duidelijk genomen was door de Franse Prefectuur. De communicatie door het lokale besturen naar de burger en de pers werd angstvallig beperkt gehouden. Weinig reclame werd in de lokale pers gemaakt over de meer dan 10 openbare discussies die ook alle online te volgen waren.
Dus 2 keer TE LAAT: voor de lokalisatie en ook voor het eerste openbaar debat dat moest leiden tot de beslissing van 10 mei 2021, waarbij de maatschappijen EMD en RTE een globaal contract hebben ondertekend voor de bouw en de exploitatie van de windmolens voor 30 jaar (zie meerdere vorige DE BLIEDEMAKERs Lees hfdst 6 onder>>>>).
Pas later, in oktober 2021, zijn de Belgische politiekers, met veel lawaai, in gang geschoten: de Haven van Oostende, de Belgische staat, de gemeente De Panne (voor de Westkust) en de Vlaamse Regio, De politiekers moesten toch tonen dat ze ten minste iets doen TEGEN dat project. DE BLIEDEMAKER heeft hun bezwarende teksten niet gezien maar in Frankrijk werden ze blijkbaar door de Raad van State uitsluitend als juridische bezwaren behandeld. Nochtans had onze burgemeester gewezen op het feit dat “ons zichtveld gestoord zal worden en dat deze molens dus een bijzondere implicatie zal hebben op onze ervaring van onze stranden (daar spreekt men niet over het verslag in de Raad van State).  Bewoners, tweede verblijvers en bezoekers hechten een bijzonder belang aan dit vrije uitzicht en bezoeken net hierom onze kusten of investeren er in hun vastgoed.  Bovendien, en niet in het minst, zal de visuele pollutie ’s nachts nog prominenter zijn dan overdag..” Link naar de goed opgestelde brief door Bram Lees>>> (het enige naar de Belgen gerichte en mislukte on-line debat, georganiseerd door de minister van de Noordzee Vincent van Quickenborne 

3. Evaluatie Franco-Belge voorstel van burgemeester Bram

Ik had begrepen dat drie Westkustgemeenten vroegen dat de plannen voor het bouwen van een windmolenpark voor de kusten van Duinkerke op zijn minst zou worden opgeschort tot de mogelijkheid tot het realiseren van een windmolenpark Franco-Belge uitgebreid wordt bestudeerd wordt door een “bilateraal team van experten”. Een persoonlijke noot van Bram Degrieck was om: “.… de realisatie van een windmolenpark Franco – Belge, dieper in zee, nauwelijks zichtbaar voor het blote oog van op de stranden en in overleg met àlle stakeholders,. Dit kan een voorbeeld zijn waarbij twee naties hun individuele belangen bundelen en uiteindelijk gezamenlijk een grotere meerwaarde boeken dan elk apart.  Laat “Europese samenwerking ” geen holle woorden zijn in muffe boeken maar toon aan dat het Europese gedachtengoed ook tot industriële en maatschappelijke winsten kan leiden...”.

DE BLIEDEMAKER veronderstelde datde burgemeester met zijn Franco-Belge idee bedoelde om de windmolens van Duinkerke (F) te integreren met de Belgische tweede fase van het “Princes Elisabeth Park” (Fairybank en Noordhinder North and South) (B) dat gepland is om in 2024 “getenderd” te worden vóór DP op veel grotere afstand (40 km) in analogie met het Belgisch Nederlands park vóór Cadzand (NL) (in realisatie) . Hij had een idee om het Franco-Belge concept te verkennen, waarbij de windmolens van Duinkerke in Frankrijk zouden worden geïntegreerd met het geplande tweede deel van het “Princes Elisabeth Park” in België. Het park, met de namen Fairybank en Noordhinder North and South, stond gepland om in 2023 te worden aanbesteed.

Blijkbaar heeft burgemeester Bram niet de besprekingen gevolgd gedurende de “concertatie”. Daar werden door de Franse autoriteiten strenge eisen gesteld met betrekking tot de noordelijke grens van het Franse windmolenpark. Vanwege de veiligheid van de scheepvaart, eisten ze dat de windmolens op een afstand van 5 zeemijl (ongeveer 10 km) ten zuiden van de drukke zeevaartroute TSS in het Nauw van Kales zouden worden geplaatst en 2,5 zeemijl ten zuiden van de “route du banc des Flandres”..
Dit bepaalde de noordelijke grens van het Franse park.

Het nieuwe Belgische park, B, zou tussen de twee scheepvaartroutes komen te liggen. De plannen voor een Franse zone in spiegelbeeld ten opzichte van de grens werden verworpen vanwege de nabijheid van de drukke scheepvaartroutes, wat te gevaarlijk zou zijn.

Bovendien bracht de langere afstand tot de kust aanzienlijke meerkosten met zich mee voor de hoogspanningsverbinding. Deze kosten waren ongeveer 0,5 miljard op een totale investering van 1,5 miljard voor het Franse project, inclusief de hoogspanningspost op zee, kabels en de nieuwe hoogspanningspost aan land. Burgemeester Bram besefte dat samenwerking tussen België en Frankrijk mogelijk synergieën zou kunnen opleveren en de kosten voor de transmissie zou kunnen verminderen door een gemeenschappelijke zeekabeltraject te gebruiken. Natuurlijk zou bij samenwerking B-F een synergie mogelijk zijn voor deze kosten via een gemeenschappelijke E-transmissie. Maar ook hier komt de burgemeester te laat want het was gepland dat in het “Princes Elisabeth” windmolenpark eerste fase in 2023 moest getenderd worden door de minister van Energie Tine van Der Straeten (nu vertraagd naar 2024?). Een ander voordeel is dat deze gemeenschappelijke zeekabel zou kunnen “aanlanden” in Duinkerke in plaats van te Oostende of te Zeebrugge. (alhoewel DE BLIEDEMAKER voorgesteld had dat een aanlanding aan de Westkust een korter en misschien minder omstreden traject zou kunnen zijn in vergelijking met het Ventilus HS-traject)

Merk op dat het eerste van de serie van 7 dergelijke windmolenparken in dienst gekomen is nl. het windmolenpark vóór Saint-Quentin bij Saint Nazaire (Daint-Brieuc), dat was begommen in oktober 2022 en zou volledig in dienst zijn eind 2023.. Daar kan men die molens zien draaien. Lees>>>>
(laatste nieuwsbrief>>>)

Video >>>

4. Besluit DE BLIEDEMAKER

1. De Westkustgemeenten hebben veel te laat hun stem laten horen
2. De juridische aanvechting tegen de Franse staat levert niets op maar kost wellicht veel advocaten.
3. In de procedure van het Openbaar Onderzoek vóór de goedkeuring van de Omgevingsvergunning in 2024 kunnen misschien nog kleine milieutechnische bijsturingen gebeuren.
   Verder zetten van de juridische procedures om te vechten tegen de komende Omgevingsvergunning is geld tegen de bierkaai.
4. Best eens gaan zien naar Bretagne waar sinds eind 2022 een gelijkaardig windmolenpark in dienst is op vergelijkbare afstand van de kust.

5. Mogelijke uitweg (volgens DE BLIEDEMAKER )

Infrastructuurprojecten, die Europees beschermde natuurgebieden (hier Natura-2000 zeezone) aantasten kunnen toch een vergunning te krijgen (besproken tijdens de Infomarken). Hiertoe moet het algemeen belang groter zijn dan de natuurschade.
Indien men zou kunnen aantonen dat dit zo niet is of indien men bij het opstellen van de MER te slordig geweest is bij het zoeken naar alternatieven, zou de vergunning Europees kunnen vernietigd worden.
Dan kan je niet om Europa heen als het algemeen belang of sociale of economische redenen worden inroepen. Een advies van de Europese Commissie is ­hierbij onontbeerlijk.

De enige kans tot vernietiging van de Omgevingsvergunning, die nog moet uitgereikt worden, lijkt dus Europa te zijn.