De tentoonstelling “Het Hospitaal van de Koningin” loopt op zijn einde en is een groot succes geweest(reeds meer dan 7.600 bezoekers). Merkwaardig dat veel Pannenoars nog niet wisten waarom we in De Panne een Antoine Depagelaan hebben. Het was dus nuttig om de wereldbekendheid van De Panne tijdens WO I ingevolge het Rode Kruis Hospitaal de Océan in de kijker te zetten. In de tentoonstelling kan je 1 van de 3 boeken zien die volgeplakt zijn met persartikels over dit hospitaal en de fondsenwerving in de Engelse pers.  Via de vele geleide bezoeken heeft men de figuur van Antoine Depage en zijn karakter leren kennen. In het “Gulden Boek” kan men ook zien dat veel toeristen ook naar die tentoonstelling van de dienst Cultuur gekomen zijn. Vandaar terugkerende opmerkingen”waarom loopt die tentoonstelling alleen maar in de winter?”. En vooral ook veel vragen “waarom geen Franse vertalingen”  zowel op de panelen als van het boek.
Ook de  voorganger van Antoine Depage nl Jules Thiriar komt regelmatig ter sprake vandaar dit artikel dat nauw aansluit met de reconstructie van het  Duinpark Thiriar.
Wie was nu eigenlijk die Thiriar?

Professor Jules Thiriar omringd door zijn leerlingen (circa 1900)

Daarvoor lees je best het volledig artikel “Jules Thiriar, one of the founders of Belgian Surgery” Lees>>>
DUS EEN VAN DE GRONDLEGGERS IN BELGIE VAN DE CHIRURGIE en de VOORGANGER VAN ANTOINE DEPAGE.
Maar hieronder volgt een Nederlandstalige samenvatting van o.a. dit wetenschappelijk artikel en andere bronnen.

Professor Jules Thiriar is geboren in Saint-Vaast (bij La Louvière) in 1846 in een gezin afkomstig van Luikse boeren maar met kleine aannemersactiviteiten voor de koolmijnen van de Borinage. Hij studeert geneeskunde en chirurgie aan de ULB te Brussel.

In plaats van gemakkelijkshalve een dokterspraktijk op te bouwen te La Louvière vestigt hij zich in 1871 (25j) in één van de arme wijken van Ixelles waar hij werkt in opdracht van het “bureau de Bienfaisance” van deze gemeente. Zijn bedoeling is vanaf het begin, zich te bekwamen in de chirurgie. Daar doet hij zijn eerste thuisoperaties in de achterbuurten (wegnemen van de eierstokken). Hij ziet er veel armoede en ellende. In die tijd is er reeds kennis om de wonden goed te desinfecteren (antiseptische technieken) maar men heeft weinig aandacht voor de voorbereiding van het aseptisch maken van de werkomgeving en van de instrumenten. Hij gaat in opleiding te Wenen waar hij door deel te nemen aan operaties de nieuwe antiseptische technieken van Lister leert. Hij gebuikt die ook voor zijn thuisoperaties maar aangevuld met grote ontsmettingsvoorbereiding van de omgeving om besmetting te voorkomen. Hij geraakt bekend door het grote slaagpercentage van zijn operaties voor het wegnemen van de eierstokken en de behandeling van buikvliesontstekingen.

Intussen wordt hij afdelingschef van de lijkschouwingen van de hospitalen van Brussel. Dissectie en pathologische anatomie zijn ideaal om hem te vervolmaken voor zijn verdere chirurgische carrière. Iedereen staat versteld van zijn snelle en precieze operatietechnieken. Aan dit manueel talent, moet toegevoegd worden, de constante zorg voor de toepassing van de nieuwe wetenschappelijke ontdekkingen en de nieuwe theorieën. (Louis Pasteur heeft de “microben” pas ontdekt in 1865)

Vanaf 1882 zien we hem ook aan de ULB. Hij wordt er in 1897 hoogleraar (56j) en in 1905 hoofd van de Faculteit Geneeskunde (59j). Maar tezelfdertijd opereert hij in de Brusselse ziekenhuizen: eerst in Saint-Jean en later Saint-Pierre. Onder zijn beste leerlingen bevindt zich dokter Antoine Depage, 16 jaar jonger, die later de opvolger wordt van zijn leerstoel. Het is deze dokter Depage die zich zeer verdienstelijk gemaakt heeft gedurende de eerste wereldoorlog door de oprichting en uitbating van het wereldberoemd RODE KRUIS hospitaal “l’Océan” te De Panne. Professor Thiriar heeft ook aan de basis gestaan voor de oprichting van een operatiezaal in het hospitaal van zijn geboortestreek: La Louvière. Hij voert er als eerste de operaties uit samen met zijn collega de dokter Depage.

Mooie anekdote: in het begin van zijn loopbaan in de armenwijken van Ixelles heeft de Parijse beeldhouwer Rodin zich een tijdje in Brussel gevestigd. Hij woonde op 2 stappen van Thiriar. Toen de kunstenaar zich een breuk geheven had heeft Thiriar hem onmiddellijk gratis geopereerd. Als dankbaarheid heeft de kunstenaar een beeld van hem gemaakt in gebakken klei. Het is een geslaagd kunstwerk waarvan er nu meerdere bronzen afgietsels geëxposeerd worden o.a. in de ULB en vele ziekenhuizen in Wallonië.

Wie meer wilt weten over dat beeld van Thiriar door Rodin Lees>>>

Thiriar wordt ook de lijfarts van koning Leopold II. Men vermeldt zelfs een diepe vriendschap tussen beide mannen. Wij zien hem bijvoorbeeld op de koninklijke tribune, net achter de Koning, ter gelegenheid van de plechtigheden van de 75ste verjaardag van België in 1905, zowel in Brussel als in Oostende, De koning is op rijpere leeftijd nog verliefd geraakt op een 17 jarig meisje: Blanche Delacroix. Toen zij in 1905 zou bevallen in Villefranche-sur-Mer (bij Nice) heeft de koning zijn lijfarts Thiriar gevraagd om naar daar te trekken voor de bevalling. De professor, trok zich uit deze delicate situatie, door zijn neef, dokter Lucien Thiriar naar Nice te sturen. Lucien wordt aldus peter van Lucien Delacroix, eerste zoon van Leopold II met Blanche, die men toen reeds de barones Vaughan noemde.

Toen de koning plots ziek wordt in 1909 roept men Jules Thiriar naar het “Paviljoen van de Palmen” in Laken. Hij diagnosticeerde een obstructie van de grote darm en besluit zeer snel tot een chirurgische ingreep. De Koning wil liever wachten op de stemming door de senaat van de “wet op de verplichte legerdienst”. (14 december 1909). Maar men wacht niet en Leopold II wordt nog dezelfde dag ter plaatse geopereerd. Dokter Antoine Depage voerde de operatie uit voor occlusion op néoplasme van de sigmoïde. De koning komt nog maar juist uit verdoving toen het wetgevende document hem voorgelegd wordt. Zoals gewoonlijk leent de koning de vulpen van professor Thiriar om de laatste officiële handtekenig van zijn leven te zetten. Op 17 december s’ochtends, de verjaardag van zijn kroning, overlijdt Leopold II aan een embolie, in aanwezigheid van zijn trouwe arts evenals van Professor Antoine Depage.

Rechts ziet u Thiriar op de viering van de 75ste verjaardag van koning Leopold II te Oostende

Naast zo’n druk leven vervult de rasechte liberaal Thiriar gedurende 18 jaar ook belangrijke politieke functies uit. Eerst verkozen als Provinciaal gedeputeerde in provincie Brabant, later als volksvertegenwoordiger van 1886 tot 1894 en senator van 1894 aan 1900. Hij was ook lid van de Vrijmetselarij.

Dit vele werk was geen beletsel voor zijn zieken en zijn onderwijs te verzorgen. Zijn toespraken getuigen steeds het respect van de mens, de bescherming van de armen en de verdediging van de wetenschap. Hij is tegen overvloedig huiswerk bij de kinderen vooral in arme gezinnen. Hij ijvert ook om een permanente en efficiënte hulpdienst voor de slachtoffers van de spoorwegongevallen te organiseren.

Hij was niet onbemiddeld. Zo had hij als buitenverblijven: een grote villa te midden van een park van meer dan 5 hectaren “Spiroux” te Ukkel, de villa “Star” in De Panne, een villa op de dijk aan Nieuwpoort-bad, de boerderij van zijn vader en de boerderij “du Coq” in Salint-Vaast. Hij heeft zeer vroeg zijn twee eerste kinderen quasi tezelfdertijd verloren t.g.v. typhoïde koorts. Zijn twee volgende kinderen één jaar en twee jaar later studeerden geen geneeskunde. De jongste Mauritius is op 20 jaar aan het IJzerfront gesneuveld. Hij bezocht de Belgische kust, waar de manier van zeebaden, door Koning Leopold II gelanceerd, veel élite aantrok. Het kwam eerst naar de villa “Star” in De Panne die door zijn zuster werd gebouwd en welke hij geërfd heeft. Later ging hij meer naar een villa op de dijk van Nieuwpoort-bad. Hij liep graag rond op de dijk, getooid met een pet van zeeman; hij fotografeerde veel zijn familie, zijn huis en vissersboten.

Op 29 juni 1913 is hij gestorven door een hartaandoening terwijl hij zijn vriend onderzocht.

Dertien maanden later, barstte de oorlog uit en kende aan Antoine Depage, zijn beroemdste leerling,het pijnlijk voorrecht om voor de eerste keer op een slagveld de chirurgie uit te oefenen die door zijn meester werd onderwezen.

Professor Senator Thiriar wordt algemeen aanzien als de eerste grote chirurg in de wereld die met groot succes inwendige operaties toepaste. Verder was hij zowel bevriend met de armsten als de hoogst geplaatsten van de maatschappij.

Hij verdient zeker een standbeeld of te minste een gedenkplaat in De Panne!

Vandaar dat een 20-tal van “De Vrienden van de Dumontwijk” op zaterdag 6 april na eerst de tentoonstelling over Depage bezocht te hebben naar de top van het Thiriarduinpark getrokken zijn. Daar werd door gids José Decoussemaeker een uitleg gegeven over de geschiedenis van de professor en zijn villa. Terzelfdetijd werd ook de beplanting voorgesteld.

Vroeger werd reeds een wandeling aangebracht “Wandeling naar de 5 villa’s op de duinen van de Dumontwijk” Lees>>>>

Ter dien gelegenheid werd ook de visie op het Park toegelicht. Deze visie is na veel overleg met de omwoners reeds in 2008 opgesteld. Het duurt dus 5 jaar om tot realisatie te geraken. Veel is niet veranderd van de oorspronkelijke visie; Lees>>>

Nog een link van PANNETHEKA naar Jules Thiriar Lees>>>

Nog een filmpje met foto’s van Marc Vandermeiren over de Bervroren Zee

PANNESPROKKELS:(wordt permanent bijgewerkt)

– XBEACH festival komt volgende zomer (1,2 &3 aug) naar Adinkerke. Men verwacht 7.000 festivalgangers. De gemeente  trekt 70.000 € uit. Ergens op een grote weide in Adinkerke naast de autostrade. Ook camping. Lees>>>