
Het nieuwe maatjes-seizoen komt er weer aan. Zoals ieder jaar kan DE BLIEDEMAKER het niet nalaten hieromtrent wat reclame te maken. Het is reeds de 9de keer dat we daarvan kunnen genieten (nl. sinds de feesten van 100 jaar De Panne). Bij zo’n evenement smaken die maatjes veel beter dan op restaurant. Het is de seniorenclub NEOS De Panne-Adinkerke die dit groot “Maatjesfestijn”dat traditioneel organiseert op donderdag 13 juni en dit reeds voor de 9 ste maal. Sympathieke dames in traditionele Zeeuwse klederdracht zullen de “eerste maatjes” presenteren vergezeld van ijskoude jonge jenever, mmmmm… (en ik krijg er eentje gratis voor deze reclame).

De kustgemeente De Panne was vroeger bekend om zijn haringen en met die traditie knoopte Neos terug aan toen De Panne in 2011 zijn eeuwfeest vierde.
De sfeer zal opnieuw geweldig zijn en alhoewel het “haringhappen” misschien eerder een Hollandse traditie is zal het in De Boare niet ontbreken: is het maatje bij z’n staartje nemen en vlotjes laten binnenglippen. Het werkt zeer aanstekelijk.
De hele jaarvoorraad maatjes wordt gedurende zes weken in mei en juni gevangen. Op dat moment is de haring namelijk in het juiste biologische stadium om er “Hollandse Nieuwe” van te maken . De haring is dan goed vet (>16%) en heeft zich nog niet voortgeplant. Na de vangst wordt de haring direct ingevroren om de eventuele haringworm te doden. Vandaar dat de nieuwe haring het hele jaar door verkrijgbaar is. Elk jaar wordt ongeveer 200 miljoen kilo haring gevangen. Men vist het hele jaar maar alleen de haring die tussen half mei en eind juni wordt gevangen, wordt gebruikt voor maatjes. In deze periode heeft de haring al het nodige vet opgebouwd, maar nog geen hom of kuit geschoten. De maatjesharing bevat dus nog geen hom of kuit. Hij wordt vroeg in het seizoen gevangen, is qua leeftijd wel geslachtsrijp, maar nog ‘maagdelijk’, een ‘maagdje’, vandaar ‘maatje’. Jaarlijks wordt zo’n 30.000 ton (30 miljoen kilo) haring gebruikt voor de verwerking tot maatje. Dat zijn 180 miljoen haringen. Daarvan worden er 76 miljoen in Nederland gegeten en de Belgen happen jaarlijks 14 miljoen haringen weg. Ook in Duitsland is de nieuwe haring populair. Maar liefst 90 miljoen stuks per jaar vinden hun weg naar onze Oosterburen. Sinds 2007 vindt de vangst en verwerking voor het grootste deel in Scandinavië plaats, voornamelijk in het Noorse Egersund en in Denemarken (Skagen), waarbij de ene helft uit Noorwegen komt en de andere helft in Denemarken wordt aangeland en verwerkt. Maar ook de ontvangst en verwerking in Noorwegen is een volledig Nederlandse zaak , dit staat daar door Vissersmannen uit KATWIJK aan Zee. Met oa. Dhr. Ouwehand.
Ook is er een groot fileerfabriek te Lokeren. De “Hollandse Nieuwe” is dus normaal niet meer Hollands maar de traditie blijft er volop voortleven (de Noren waar de maatjes nu gevangen worden eten ze zo niet). Haring mag maatjesharing of Hollandse Nieuwe heten, indien minimum vetgehalte en als hij op de traditionele manier wordt gekaakt, gezouten en gefileerd. (“kaken”: hierbij worden de kieuwen, de ingewanden en de keel van de haring verwijderd. De alvleesklier blijft ter plaatse. Deze produceert een enzym dat de haring helpt om zijn voedsel te verteren. Na de dood van de haring verandert dit enzym de eiwitten van de vis. Zo komt de rijping op gang die de Hollandse Nieuwe zijn eigen smaak, geur en textuur geeft).
“Haring in het land, dokter aan de kant!”. Haring is supergezond! Het grootste deel van de vetten in de haring zijn gezond. Zij zijn namelijk voor het grootste deel onverzadigd, namelijk omega 3 vetzuren. Als men deze vetzuren binnen krijgt, dan wordt het cholesterol gehalte in het bloed verlaagd. Daarnaast worden de risico’s op hart- en vaatziekten ook sterk verminderd. De jonge haring is nog mager in de winter, maar in het voorjaar groeit hij stevig door de aanwezigheid van plankton in het zeewater. In prima omstandigheden, na b.v. een zachte winter zoals nu, kan de haring zich elke dag 2 procent vetter eten, tot een kwart van z’n gewicht uit (gezond) vet bestaat. Einde mei, bij een vetpercentage van minimum 16%, begint te traditionele vangst. En wordt het eerste vaatje in Scheveningen geveild voor een goed doel”. 
Haring wordt traditiegetrouw bij de staart gepakt, door de uitjes gehaald en boven de mond gehangen. In Amsterdam wordt de haring echter vaak in partjes gesneden. Er wordt wel eens gezegd dat dit een bekakte manier van haring eten is, omdat de Amsterdammers geen vieze handen willen krijgen. De oorsprong ligt echter volgens sommige bronnen in iets anders. Toen Amsterdam nog het centrum van de haringhandel was, en de opening van het haringseizoen een groot feest was, wilde iedereen haring eten. Er was bij grote gezinnen niet altijd voldoende geld om voor iedereen een haring te kopen. Omdat toch iedereen kon genieten van de haring, verkocht de haringverkoper haring dan ook per stukje. Of is het door de legendarische gierigheid van de Hollanders?
Degenen die voorgaande jaren reeds dit festijn meegemaakt hebben zullen wel kunnen vertellen over de ambiance. Ook niet-NEOS leden kennen de weg!
De toegang is gratis en de maatjes worden aangeboden volgens de regels van de visserskunst. U doet uzelf dus een plezier door aanwezig te zijn op deze gezondheidskuur.
DONDERDAG 13 JUNI vanaf 17:30 u. in de evenementenhal de Boare Koningsplein De Panne. Toegang gratis voor IEDEREEN.
Organisatie Neos De Panne-Adinkerke in samenwerking met Toerisme De Panne.
Ook de week erop, donderdag 20 juni, wordt er ook een Maatjes-avond georganiseerd door de Bodega tezamen met Il Piacere.
Natuurlijk ook een aanrader maar hier is reservering verplicht.

Ook een “BLIEDEMAKER” is een soort haring maar gevangen in de herfst. In het NEOS blad werd hieromtrent een volledige bladzijde gepubliceerd. Ook één en ander kunt u vinden door op “Wie” te klikken in het menu bovenaan en door te scrollen naar “Wat is een Bliedemaker?”
PANNESPROKKELS:

